Podstawy designu: kolor
Ten post ma być w założeniu częścią większej serii o podstawach designu dla ludzi zainteresowanych tym tematem. Oczywiście do projektowania czegokolwiek przede wszystkim trzeba być kreatywnym, mieć doświadczenie etc. ale jak zdążyłem się przekonać przez kilka lat — to tylko część sukcesu. Drugą częścią są mocne podstawy teoretyczne, których mnie brakowało i nadal brakuje ze względu na profil wykształcenia, a co sukcesywnie staram się nadrabiać. Dziś postanowiłem zająć się kolorem w designie.
Co to w ogóle jest kolor?
Pozwólcie, że przytoczę tu cytat z jednej z moich ulubionych książek dot. koloru w designie, „Color Design Workbook” autorstwa Adama Morioki i Terry’ego Stone’a. Książkę posiadam w oryginale, więc tłumaczenie własne z angielskiego:
W sensie fizycznym, nie ma czegoś takiego jak kolor — są tylko promienie światła o różnych długościach
To właściwie wyczerpuje nasze pytanie — kolor jest to po prostu zdolność materiału do odbijania lub emitowania światła o określonej długości fali, którą nasze oko odbiera jako kolor.
Podstawowe parametry koloru
Podstawowe parametry koloru to:
- odcień (hue) — opisuje położenie koloru na spektrum barwnym oraz pozycję na kole kolorów. Jest zależny od długości fali światła dla danego koloru.
- nasycenie (saturation) — oznacza intensywność koloru — jest definiowany przez brak bieli, czerni lub szarości w danym kolorze. Jaskrawe kolory mają wysokie nasycenie, zgaszone kolory niskie.
- jasność (brightness) — tego raczej tłumaczyć nie trzeba, mam nadzieję...
Koło kolorów (color wheel)
Koło kolorów, jest najprostszym sposobem wizualizacji różnych kolorów. Zostało stworzone, aby umożliwić projektantom łatwy wybór pasujących do siebie kolorów. W designie zwykle używa się dwunastostopniowego koła kolorów, rozpoczynającego się od czerwieni, które służy do określania tzw. „palety podstawowej”.
Palety na kole kolorów
Za pomocą koła kolorów możemy łatwo określić paletę podstawową dla naszego projektu. Robimy to korzystając z podstawowych konceptów harmonii kolorów, które możemy zastosować do nieskończonej ilości barw (używać będę terminologii zachodniej, bo takiej się uczyłem, a poza tym na ten temat łatwiej znaleźć informacje po angielsku):
Complementary
Complementary są to kolory dopełniające. Stanowią najbardziej kotrastowe związki kolorów i znajdują się po przeciwległych stronach koła:
Split-complementary
Split-complementary jest to układ trzech kolorów, w których oprócz koloru podstawowego występują dwa kolory, które znajdują się w równej odległości od koloru podstawowego jeśli poruszamy się zgodnie i przeciwnie do ruchu wskazówek zegara po kole:
Triad
Triadę tworzą trzy kolory będące w równych odległościach na dwunastostopniowym kole kolorów. Triadę tworzą m.in. kolory podstawowe modelu RGB:
Analogous
Kolory analogiczne do koloru podstawowego są to kolory znajdujące się o jeden krok w lewo i w prawo na kole kolorów:
Monochromatic
Kolory monochromatyczne składają się z odcieni koloru podstawowego:
Znaczenie kolorów podstawowych
Jak wiadomo, każdy kolor ma jakieś znaczenie oraz kojarzy się ludziom z określonymi rzeczami i miejscami. W niektórych krajach kolory mają także specjalne znaczenia, o których powinniśmy pamiętać projektując paletę kolorów dla swojego klienta. Postaram się pokrótce opisać kilka kolorów podstawowych i ich znaczenie (po więcej odsyłam do wymienionej wcześniej książki):
- Czerwony
- Skojarzenia pozytywne: miłość, pasja, energia, ciepło
- Skojarzenia negatywne: wojna, rewolucja, agresja, złość
- Żółty
- Skojarzenia pozytywne: mądrość, szczęście, słońce
- Skojarzenia negatywne: zazdrość, tchórzostwo, ostrzeżenie
- Niebieski
- Skojarzenia pozytywne: niebo, morze, męskość, pokój, chłód
- Skojarzenia negatywne: depresja, zimno, apatia
- Zielony
- Skojarzenia pozytywne: natura, środowisko, młodość, pieniądze
- Skojarzenia negatywne: chciwość, trucizna, mdłości
- Fioletowy
- Skojarzenia pozytywne: bogactwo, mądrość, mistycyzm
- Skojarzenia negatywne: szaleństwo, okrucieństwo
- Pomarańczowy
- Skojarzenia pozytywne: kreatywność, energia, aktywność
- Skojarzenia negatywne: hałas
- Czarny
- Skojarzenia pozytywne: moc, autorytet, elegancja, tajemnica
- Skojarzenia negatywne: strach, zło, śmierć, pustka
- Biały
- Skojarzenia pozytywne: doskonałość, czystość, ślub, lekkość
- Skojarzenia negatywne: kruchość
- Szary
- Skojarzenia pozytywne: równowaga, dojrzałość, bezpieczeństwo
- Skojarzenia negatywne: nuda, niezdecydowanie, deszcz, starość
Podsumowanie
Mam nadzieję, że udało mi się pokazać w przyjazny sposób kilka podstawowych zasad dotyczących koloru oraz metod i przesłanek, którymi należy się kierować przy ich wyborze. Chciałbym tym samym zapytać samych czytelników, czy temat jest interesujący i ruszyć dalej w kierunku takich tematów jak typografia, tworzenie siatek itp., czy odpuścić i nie pisać już nic w tym temacie. Feedback mile widziany. ;)
Urodziłem się 9 października 1984 w Krakowie. Obecnie jestem studentem Informatyki Stosowanej na Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie.
Projektowaniem graficznym i wzornictwem przemysłowym interesowałem się od zawsze. Jako dziecko rysowałem jak szalony, potem zajmowałem się grafiką i ASCII-artem na demoscenie. Mniej więcej od 2000 roku zajmuję się projektowaniem stron internetowych, od czasu posiadania Internetu w domu zainteresowałem się także standardami, SEO/SEM, dostępnością i użytecznością serwisów internetowych.